آسیاب آبی چاروک باغین

آسیاب آبی چاروک در مسیر آب رودخانه چاروک (رودخانه چاروک ازکوههای بهرامجرد سرچشمه می گیرد.) قرار دارد که آب آن به سمت مزارع واقع در جنوب باغین سرازیر است. در گذشته در این محل روستای کوچکی با چند خانوار وجود داشته و کشاورزی در زمینهای اطراف آن رونق داشته است . اما در حال حاضر به جز مخروبه های چند خانه قديمی و درختان خشک شده در کنار این آسیاب چیز دیگری بر جای نمانده است . این آسیاب در دل زمین و درسمت شرق مخروبه هاست . محور آن ۴۰ درجه نسبت به جهت شمال چرخش دارد و در جهت شمال غربی – جنوب شرقی است.ورودی آن در سمت شمال آن است و از ارتفاع چهار متری در عمق شروع می شود و در قسمت انتهایی آن عمق آن به ۶ متر می رسد.
در سرقتهای سالهای اخیر سنگ الماس این آسیاب هم ربوده شده است.پلان آن فرمی کشیده و نزدیک به مستطیل دارد که ساختمان آن به طور کامل در زیر زمین است به جز بخشی از تنوره که بالاتر از سطح صفر است.در انتخاب محل آسیاب هم مهمترین اصل اختلاف سطح بوده است .
بخشهای مختلف این آسیاب عبارتند از :
۱- کانال آب که مسیری از جوی آب است که کف آنرا با ملات ساروج پوشانده اند و قبل از ورود به تنوره یک مسیر انحرافی داشته است که در مواقع توقف آسیاب آب را از مجرای تنوره دور نگه می داشته است .
۲- تنوره آسیاب که به شکل مخروطی ناقص است و مقطع آن به سمت پایین کوچکتر می شود و با کوچک شدن مقطع به ایجاد حداکثر فشار آب جهت چرخاندن پروانه دوار کمک می کند. اختلاف ارتفاع نقطه بالایی و پایینی تنوره در حدود ۶ متر است.
۳- پروانه دوار از یک محور چوبی تشکیل می گردد که قطرش به سمت پایین اندک اندک بزرگ می شود و نوک این محور اصلی بر میله های فلزی که معمولاً از آهن است منتهی می گردد . نوک فلزی پایین در داخل تخته سنگی که تکیه گاه توربین را تشکیل می دهد قرار می گیرد .میله فلزی بالایی با محور سنگی روئین آسیاب به طور محکم و غیر قابل حرکت متصل است و آنرا موقع کار آسیاب می چرخاند سطح پایین محور دارای شیارهایی است که پره های چوبین دارد.
۴- سنگ آسیاب که شامل دو بخش زیرین و رویین می باشد و محل آن را بطور کامل کنده اند.
۵- کانال زیر آب که آب بعد از گذشت از چرخ توربین به آن وارد می شود و دوباره به نهر باز می گردد.
۶- فضای مسقف که فرمی کشیده در جهت شمال - جنوب دارد و کارکردهای مختلفی از قبیل آردگیری ، پاک کردن غلات و سرند کردن آنها و … داشته یا صرفاً جهت فضاهای ارتباطی به کار می رفته است.
سقفهای این آسیاب همه گنبدهایی بر روی چهارپایه طاق شاخ بزی است وتمامی سطح گنبدها که روی زمین قرار می گرفته است از تخریب شده اند.
مصالح بکاررفته در ساخت اين آسیاب آجروسنگ است وساروج برای اندود استفاده شده است .طول آن۸۰/۲۵متر و عرض آن ۲۰/۱۰ متر و قطر آن۲۳ متر و مساحت آن ۱۱۰ مترمربع و ارتفاع آن ۶ متراست. در اين بنا تزيينات خاصی مشاهده نمی شود.

نظر بدهید